Het is normaal om het gevoel te hebben dat je in onbekende wateren vaart wanneer de wereld te snel verandert.

Het nieuws, persoonlijke problemen of een periode van onzekerheid kunnen je confronteren met een toekomst die moeilijk voor te stellen is. Op zulke momenten ontstaan angst, verdriet, frustratie en andere emoties waarvan je niet altijd weet hoe je ze moet plaatsen.

Wanneer je werkelijkheid verandert, kan ook de manier waarop je jezelf herkent tijdelijk veranderen.

Misschien probeer je je aan te passen aan een ‘nieuw normaal’ dat nog steeds vreemd voor je voelt. Je komt je verantwoordelijkheden na, beantwoordt berichten en gaat door, maar vanbinnen heb je het gevoel dat er iets niet klopt.

Bovendien kunnen sociale media dat ongemak versterken. Je ziet anderen studeren, sporten, projecten opzetten of een ogenschijnlijk perfect leven tonen. Toch vertelt dat beeld niet het hele verhaal. Niemand hoeft elke dag creatief en productief te zijn om te bewijzen dat diegene goed met een moeilijke periode omgaat.

Je zou jezelf niet moeten verwijten dat je niet meer doet dan wat je nu aankunt. Emotioneel overleven tijdens een veeleisende periode kost ook energie.

Het is begrijpelijk dat je het gevoel hebt dat je jezelf niet bent. Je gewoonten zijn veranderd, je plannen staan stil of de afstand tussen het leven dat je wenst en het leven dat je hebt lijkt enorm. In tijden van isolement, crisis of langdurige stress verliezen veel mensen tijdelijk hun motivatie en het vertrouwde gevoel bij zichzelf.

Misschien heb je nog nooit iets soortgelijks meegemaakt en weet je nog niet hoe je moet reageren.

Als je je verdwaald voelt, wil ik je aan iets belangrijks herinneren: je bent niet alleen. Je hoeft jezelf ook niet te straffen om de manier waarop je door dit moment heen gaat.

Misschien besluit je iets nieuws te leren. Misschien wil je sommige dagen alleen maar onder de dekens blijven, rusten en het geluid van de buitenwereld dempen. Beide reacties wijzen op verschillende behoeften. Het belangrijkste is te luisteren naar wat je werkelijk nodig hebt, zonder van rust een reden voor schuldgevoel te maken of productiviteit tot een verplichting te verheffen.

Je emoties kunnen snel veranderen. Misschien voel je ’s ochtends angst, ’s middags hoop en aan het einde van de dag prikkelbaarheid. Dat je emoties alle kanten op gaan, betekent niet dat je faalt. Het betekent dat je geest zich probeert aan te passen aan een onzekere werkelijkheid.

Als de onrust je overweldigt, kunnen deze strategieën om je emoties te hanteren en je evenwicht terug te vinden je praktische handvatten bieden.

Waarom je het gevoel kunt hebben dat je jezelf niet meer bent



We denken vaak dat onze identiteit iets vaststaands is. Maar we herkennen onszelf ook via routines, relaties, plaatsen die we vaak bezoeken en projecten waar we enthousiast van worden. Wanneer verschillende van die houvasten verdwijnen of veranderen, is het logisch dat je je losgekoppeld voelt.

Misschien vraag je jezelf af: ‘Waarom geniet ik niet meer van wat ik vroeger leuk vond?’, ‘waarom vind ik het zo moeilijk om met anderen te praten?’ of ‘wanneer zal ik me weer goed voelen?’. Er is niet altijd meteen een antwoord.

Stress kan je geduld verminderen, je concentratie verstoren en ervoor zorgen dat eenvoudige taken veel zwaarder lijken. Het kan er ook toe leiden dat je je isoleert of melancholisch voelt. Dit alles verdient aandacht, maar het veroordeelt je toekomst niet en bepaalt niet wie je bent.

Probeer niet onmiddellijk terug te keren naar de persoon die je vroeger was. Je hebt uiterlijke en innerlijke veranderingen doorgemaakt. Het is mogelijk dat sommige delen van je vroegere leven terugkomen en dat andere moeten veranderen.

Geduld hebben met jezelf kan een diep moedige daad zijn. Als je je vandaag losgekoppeld voelt van de wereld, probeer dan geen extra oordeel toe te voegen aan de pijn die je al ervaart.

Hoe je jezelf met geduld en zelfcompassie kunt behandelen



Je huidige toestand accepteren betekent niet dat je je erbij neerlegt. Het betekent dat je erkent waar je begint, zonder te doen alsof alles goed gaat of van jezelf een onmiddellijk herstel te eisen.

Je kunt beginnen met eenvoudige vragen:


  • Welke emotie is vandaag het sterkst aanwezig?

  • Welke situatie put mijn energie uit?

  • Heb ik rust nodig, een gesprek, beweging of moet ik een grens stellen?

  • Welke kleine actie zou deze dag iets draaglijker kunnen maken?



Laat het idee om je gebruikelijke routine strikt te volgen even los. Misschien kun je vandaag je training niet afmaken, het huis niet piekfijn houden of je urenlang concentreren. Je verwachtingen bijstellen is niet opgeven. Het is verstandig reageren op de middelen die je nu hebt.

De ene dag kun je een kamer opruimen en de andere dag alleen het raam openen, douchen en iets voedzaams klaarmaken. Kleine vormen van zorg tellen ook mee. Als je eenvoudige ideeën nodig hebt, kun je deze zelfzorggewoonten om dagelijkse stress te verlichten raadplegen.

Onthoud ook dat om hulp vragen mag. Praten met iemand die je vertrouwt kan het gevoel van isolement verminderen. Als het ongemak hevig wordt, aanhoudt of je dagelijks leven sterk belemmert, overweeg dan professionele begeleiding te zoeken.

Een oefening om weer contact met jezelf te maken



Tijdens mijn werk als psycholoog heb ik zeer menselijke veranderingsprocessen begeleid. Ik herinner me het geval van een patiënt die ik Carlos zal noemen om zijn identiteit te beschermen. Zijn verhaal laat zien hoe zelfacceptatie met heel kleine gebaren kan beginnen.

Carlos kwam op consult met een verwarde blik. Ontevredenheid was zijn constante metgezel geworden.

‘Ik herken mezelf niet. Ik heb het gevoel dat ik ben vergeten wie ik werkelijk ben’, vertelde hij me.

Zijn ervaring was niet ongewoon. Veel mensen gaan door periodes waarin ze zich ver van hun essentie voelen, vooral na een verlies, een drastische verandering, een crisis of maanden van opeengestapelde eisen.

Ik stelde hem een pad van zelfkennis voor, ondersteund door dagelijkse acties. Elke dag moest hij drie dingen opschrijven:


  1. Wat hij voelde, zonder zichzelf te corrigeren of te beoordelen.

  2. Wat hij graag zou willen voelen, met realistische verwachtingen.

  3. Een kleine actie die hem dichter bij die emotionele toestand kon brengen.



Als hij zich bijvoorbeeld eenzaam voelde en behoefte had aan wat verbinding, kon zijn actie zijn om een eerlijk bericht naar een vriend te sturen. Als hij zich overprikkeld voelde en rust nodig had, kon hij zijn telefoon twintig minuten uitzetten en gaan wandelen.

In het begin twijfelde Carlos. Het leek hem te eenvoudig. Hoe kon iets zo kleins een werkelijk verschil maken? Toch begon hij na enkele weken zijn emoties en behoeften duidelijker te herkennen.

Hij begreep dat zichzelf accepteren niet betekende dat hij zichzelf voortdurend leuk moest vinden. Het betekende ook dat hij zijn kwaliteiten, zijn tegenstrijdigheden en de delen die hij nog niet begreep, mocht omarmen.

Als deze oefening je aanspreekt, kan schrijven je helpen te luisteren naar wat je vermijdt. Dit artikel over hoe een dagboek innerlijke groei bevordert kan je helpen om zonder druk te beginnen.

Zelfacceptatie bouw je op met kleine acties



Op een middag kwam Carlos binnen met een andere uitdrukking. Er was een nieuwe glans in zijn ogen.

‘Ik begin me weer mezelf te voelen’, deelde hij. Daarna voegde hij iets toe dat nog belangrijker was: ‘Ik heb geleerd vriendelijk voor mezelf te zijn.’

De verandering was niet magisch of onmiddellijk. Ook verliep ze niet in een rechte lijn. Er waren dagen van helderheid en andere waarop hij zich opnieuw verloren voelde. Het verschil was dat hij niet langer elke terugval als een mislukking interpreteerde.

Zijn vooruitgang ontstond uit zijn toewijding aan zijn proces, de moed om zijn innerlijke wereld te bekijken en vele kleine beslissingen die hij geduldig bleef herhalen.

Deze ervaring leert ons iets waardevols: jezelf accepteren wanneer je je niet jezelf voelt, is een reis naar binnen die tijd, compassie en bewust handelen vraagt. Je hoeft vandaag niet je hele leven op te lossen. Je hoeft alleen de volgende mogelijke stap te herkennen.

Die stap kan bestaan uit rusten, een activiteit oppakken waar je vroeger van genoot, opschrijven wat je voelt, een grens stellen of erkennen dat je steun nodig hebt. Om je verder te verdiepen, kan het ook helpen te lezen hoe je je leven kunt veranderen door kleine veranderingen in dagelijkse gewoonten.

Je bent niet alleen je meest vrolijke, sociale of productieve versie. Je bent ook de persoon die twijfelt, moe wordt, een veilige plek nodig heeft en leert opnieuw te beginnen.

Accepteren wie je bent omvat al je versies: de versies die gemakkelijk lief te hebben zijn en die moeilijk te begrijpen zijn.

Je hoeft je niet helemaal klaar te voelen. Zet vandaag een vriendelijke stap. Morgen kun je opnieuw luisteren naar wat je nodig hebt en verdergaan, in je eigen tempo. 🌱